Boşanma Davası Nerde Açılır?

Temmuz 18, 2026 · Aile ve Boşanma Hukuku · Yazar Av. Mustafa Kürşad Arı

Boşanma davası, görevli ve yetkili aile mahkemesine hitaben hazırlanan dava dilekçesinin adliyenin tevzi bürosuna sunulması veya gerekli elektronik imza şartları sağlanıyorsa UYAP üzerinden gönderilmesiyle açılır. Dava, eşlerden birinin yerleşim yerindeki ya da eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte yaşadıkları yerdeki aile mahkemesinde açılabilir. Bağımsız aile mahkemesinin bulunmadığı yerlerde boşanma davasına, aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesi bakar. Yanlış görevli veya yetkili mahkemeye başvurulması davanın esasına geçilmesini geciktirebileceği için, dava açılmadan önce mahkemenin doğru belirlenmesi önemlidir.

Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Boşanma davası açmak isteyen eşin öncelikle davanın anlaşmalı mı yoksa çekişmeli mi yürütüleceğini belirlemesi gerekir. Anlaşmalı boşanmada tarafların boşanma ve boşanmanın hukuki sonuçları üzerinde uzlaşması gerekirken çekişmeli boşanmada taraflar arasında boşanma, kusur, nafaka, velayet veya tazminat gibi konularda uyuşmazlık bulunur. Boşanma davasının açılması genel olarak şu aşamalardan oluşur:

1. Boşanmanın anlaşmalı mı yoksa çekişmeli mi olacağı belirlenir.
2. Boşanma sebebi ve mahkemeden istenecek talepler tespit edilir.
3. Görevli ve yetkili mahkeme belirlenir.
4. Boşanma dava dilekçesi hazırlanır.
5. Anlaşmalı boşanmada imzalı boşanma protokolü hazırlanır.
6. Dilekçe ve ekleri adliyenin tevzi bürosuna veya gerekli koşullar sağlanıyorsa UYAP üzerinden sunulur.
7. Başvuru harcı ve gider avansı yatırılır.
8. Dosya ilgili aile mahkemesine tevzi edilir ve mahkemenin inceleme süreci başlar.

Davanın açılışından duruşma ve karar aşamasına kadar izlenen süreci ayrıntılı olarak öğrenmek için boşanma davası nasıl açılır başlıklı kapsamlı rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Boşanma Davası Nerede Açılır?

Boşanma davasının hangi şehir veya ilçede açılacağı, Türk Medeni Kanunu’nun 168. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme:

• Eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesi veya
• Eşlerin davadan önce son defa en az altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir.

Bu düzenleme uyarınca davacı eş, şartları bulunuyorsa kendi yerleşim yerinde, diğer eşin yerleşim yerinde veya eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte yaşadıkları yerde boşanma davası açabilir.

Yerleşim Yeri ile İkamet Adresi Aynı Şey midir?

Boşanma davasında yetkili mahkeme belirlenirken yalnızca nüfus kayıtlarında görünen bir adres değişikliğine bakılması her zaman yeterli olmayabilir. Yerleşim yeri, kişinin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yeri ifade eder. Kısa süreli konaklama, geçici görevlendirme veya yalnızca dava açmak amacıyla yapılan görünüşte bir adres değişikliği yetki tartışmasına neden olabilir. Taraflar arasında yerleşim yerine ilişkin uyuşmazlık çıkarsa mahkeme; adres kayıtları, kira sözleşmesi, abonelikler, çalışma yeri ve somut olayın diğer koşullarını değerlendirebilir. Bu nedenle dava açılacak yer belirlenirken kişinin fiilî yaşam merkezi ile resmî adres kaydının birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Son Altı Ay Birlikte Oturulan Yer Nasıl Belirlenir?

Türk Medeni Kanunu’nun 168. maddesinde belirtilen seçeneklerden biri, eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Buradaki altı aylık süre, davadan önceki son ortak yaşam yerine ilişkindir. Örneğin eşler İstanbul’da sekiz ay birlikte yaşadıktan sonra ayrı evlere taşınmışsa, şartları bulunuyorsa son ortak yaşam yerindeki mahkemede dava açılması mümkün olabilir. Ancak eşlerin yalnızca kısa süreli olarak kaldıkları bir tatil yeri veya geçici konaklama adresi bu kapsamda değerlendirilmez.

Boşanma Davasında Görevli Mahkeme Hangisidir?

Boşanma davalarına bakmakla görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemeleri; boşanma, velayet, nafaka ve boşanmaya bağlı maddi ve manevi tazminat talepleri gibi aile hukukundan kaynaklanan uyuşmazlıkları değerlendirir. Her ilçe veya adli yargı çevresinde bağımsız bir aile mahkemesi bulunmayabilir. Bağımsız aile mahkemesinin bulunmadığı yerlerde dava, aile mahkemesi sıfatıyla görev yapacak asliye hukuk mahkemesine açılır. Görev ve yetki kavramları birbirinden farklıdır:

• Görev, uyuşmazlığa hangi tür mahkemenin bakacağını belirler.
• Yetki, davanın hangi yerdeki mahkemede görüleceğini belirler.

Bu nedenle “boşanma davası hangi mahkemede açılır?” sorusunun cevabı aile mahkemesi; “hangi şehir veya ilçede açılır?” sorusunun cevabı ise eşlerin yerleşim ve son ortak yaşam durumuna göre belirlenen yetkili mahkemedir.

Görevli Mahkeme ile Yetkili Mahkeme Arasındaki Fark

Boşanma Davası Yanlış Mahkemede Açılırsa Ne Olur?

Boşanma davası aile mahkemesi yerine görevli olmayan bir mahkemede açılırsa mahkeme, tarafların itirazı olmasa dahi görev konusunu kendiliğinden değerlendirir. Görevsizlik kararı verilmesi durumunda dosyanın görevli mahkemeye gönderilebilmesi için kanunda öngörülen işlemlerin süresinde yapılması gerekir. Boşanma davalarındaki yer bakımından yetki ise kural olarak kesin yetki niteliğinde değildir. Davalı eş süresi içerisinde yetki itirazında bulunmazsa davanın açıldığı mahkeme yargılamaya devam edebilir. Ancak yetki itirazı kabul edilirse dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi gerekir. Görevsizlik veya yetkisizlik kararı davanın esasına ilişkin boşanma talebinin reddedildiği anlamına gelmez. Bununla birlikte dosyanın başka mahkemeye gönderilmesi ve tebligatların yeniden yapılması sürecin uzamasına ve ek masraf oluşmasına neden olabilir.

Anlaşmalı Boşanma Davası Nerede Açılır?

Anlaşmalı boşanma davasında da görevli mahkeme aile mahkemesidir. Bağımsız aile mahkemesi bulunmayan yerlerde dava, aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesinde görülür. Tarafların anlaşmış olması, görev kurallarını ortadan kaldırmaz. Yer bakımından yetki konusunda taraflar arasında genellikle uyuşmazlık çıkmasa da dava açılacak mahkemenin somut yerleşim koşullarına göre belirlenmesi gerekir. Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin boşanma ve boşanmanın sonuçlarında uzlaşması ve hâkimin tarafları bizzat dinlemesi gerekir. Şartlar, protokol ve dava süreci hakkında bilgi için anlaşmalı boşanma şartları ve süreci rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Çekişmeli Boşanma Davası Nerede Açılır?

Çekişmeli boşanma davası da eşlerden birinin yerleşim yerindeki veya eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte yaşadıkları yerdeki aile mahkemesinde açılabilir. Çekişmeli davalarda yetki itirazı, tebligat ve delillerin toplanması gibi usule ilişkin konular daha sık gündeme gelebilir. Bu nedenle dava dilekçesi hazırlanmadan önce hem boşanma sebebinin hem de yetkili mahkemenin doğru belirlenmesi önem taşır. Çekişmeli sürecin başlatılması ve yargılama aşamaları hakkında ayrıntılı açıklamaya çekişmeli boşanma davası nasıl açılır başlıklı içeriğimizden ulaşabilirsiniz.

Boşanma Davası Açmak İçin Gerekli Belgeler

Boşanma davasında sunulacak belgeler davanın anlaşmalı veya çekişmeli olmasına göre değişebilir. Genel olarak aşağıdaki belgeler gündeme gelir:

• Usulüne uygun hazırlanmış boşanma dava dilekçesi,
• Tarafların kimlik ve adres bilgileri,
• Dayanılan boşanma sebebine ilişkin deliller,
• Varsa tanık listesi,
• Avukatla takip edilen davalarda boşanmaya ilişkin özel yetki içeren vekâletname,
• Anlaşmalı boşanmada tarafların imzaladığı boşanma protokolü,
• Dosyanın kapsamına göre sunulması gereken diğer belgeler.

Mahkemenin bazı nüfus kayıtlarına elektronik sistem üzerinden ulaşabilmesi mümkün olsa da bu durum, dava dilekçesi ve tarafların dayandığı delillerin hazırlanması gerekliliğini ortadan kaldırmaz. Hangi belgelerin gerektiğine ilişkin ayrıntılı liste için boşanmak için gerekli evraklar sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Boşanma Dilekçesi Nereye Verilir?

Boşanma dava dilekçesi, yetkili adliyedeki hukuk mahkemeleri tevzi bürosuna sunulur. Adliyede yapılan başvuruda dilekçe ve ekleri teslim edilir; gerekli harç ve gider avansı yatırıldıktan sonra dosya ilgili aile mahkemesine tevzi edilir. Dilekçede mahkemenin adı, tarafların bilgileri, boşanma sebebine dayanak olaylar, hukuki nedenler, deliller ve mahkemeden istenen sonuçlar açıkça gösterilmelidir. Dilekçenin yalnızca “boşanmak istiyorum” şeklinde hazırlanması özellikle çekişmeli davalarda hak kaybı riski doğurabilir. Dilekçe yapısı, talepler ve örnek metinler için boşanma dilekçesi örneği içeriğimizden yararlanabilirsiniz.

Adliyeye Gitmeden Boşanma Davası Açılabilir mi?

Gerekli teknik ve hukuki şartların sağlanması hâlinde dava işlemlerinin elektronik ortamda yürütülmesi mümkün olabilir. UYAP Vatandaş Portal üzerinden dava açılabilmesi için sistemin kabul ettiği elektronik imza yöntemlerinden birinin kullanılması, evrakların uygun formatta hazırlanması ve hesaplanan yargılama giderlerinin yatırılması gerekir. Bir avukata boşanma davası açma ve takip etme konusunda özel yetki içeren vekâletname verilmesi hâlinde dava açılış işlemleri avukat tarafından yürütülebilir. Ancak avukatın bulunması, tarafın hiçbir aşamada mahkemeye gitmeyeceği anlamına gelmez. Özellikle anlaşmalı boşanmada hâkimin eşleri bizzat dinlemesi gerektiği için tarafların duruşmaya katılması gerekir.

Avukatsız Boşanma Davası Açılabilir mi?

Boşanma davasının avukat aracılığıyla açılması zorunlu değildir. Kişiler kendi dava dilekçelerini hazırlayarak yetkili ve görevli mahkemeye başvurabilir. Bununla birlikte boşanma davaları; kesin süreler, deliller, kusur değerlendirmesi, nafaka, velayet ve tazminat gibi teknik konular içerebilir. Özellikle çekişmeli boşanmada bir talebin dilekçede bulunmaması, olayların yeterince açıklanmaması veya delillerin yasal süre içerisinde sunulmaması hak kaybı riski doğurabilir. Avukat desteği davanın sonucunu garanti etmez; ancak somut olayın hukuki açıdan değerlendirilmesine ve usul işlemlerinin takip edilmesine yardımcı olabilir.

Boşanma Davası Açma Masrafı Ne Kadardır?

Boşanma davası açılırken başvuru harcı, peşin harç ve gider avansı gibi yargılama giderleri yatırılır. Tebligat, tanık, bilirkişi, keşif ve sosyal inceleme gibi işlemler gerektiğinde ek giderler ortaya çıkabilir. Mahkeme masrafları ile avukata ödenecek vekâlet ücreti birbirinden farklı kalemlerdir. Yargılama giderleri her yıl değişebildiği ve dosyanın kapsamına göre farklılaşabildiği için bütün boşanma davaları bakımından geçerli tek bir toplam tutar bulunmamaktadır. Güncel ücret kalemleri ve toplam maliyeti etkileyen unsurlar için boşanma davası ve avukat ücretleri başlıklı içeriğimizi okuyabilirsiniz.

Yurt Dışında Yaşayanlar Türkiye’de Nerede Boşanma Davası Açabilir?

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının Türkiye’de açacakları kişisel durum davalarında yetkili mahkeme, milletlerarası özel hukuk kuralları kapsamında belirlenir. Somut olayda öncelikle iç hukuktaki genel ve özel yetki kuralları değerlendirilir. Türkiye’de yetkili bir mahkemenin belirlenemediği durumlarda, Türk vatandaşlarının kişisel hâllerine ilişkin davalarda sırasıyla:

1. İlgilinin Türkiye’de sakin olduğu yer,
2. Türkiye’de sakin olduğu bir yer yoksa Türkiye’deki son yerleşim yeri,
3. Bu da bulunmuyorsa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerinden biri

gündeme gelebilir. Tarafların vatandaşlığı, yerleşim yeri, evliliğin yapıldığı ülke ve yabancı mahkeme kararının bulunup bulunmadığı yetki ve uygulanacak hukuk üzerinde etkili olabilir. Bu nedenle yabancılık unsuru taşıyan boşanmalarda mahkeme seçimi somut olay üzerinden ayrıca değerlendirilmelidir.

Yurt Dışında Verilen Boşanma Kararı Türkiye’de Geçerli midir?

Yabancı bir mahkemede verilen boşanma kararının, Türkiye’de kendiliğinden nüfus kayıtlarına işlenmesi her durumda mümkün değildir. Kararın verildiği ülke, tarafların durumu ve kararın kesinleşme şekline göre idari tescil veya tanıma işlemleri gündeme gelebilir. Yabancı boşanma kararının Türkiye’de hüküm doğurması için gerekli işlem, kararın niteliğine ve somut koşullara göre belirlenmelidir. Taraflar yurt dışında boşanmamış ve doğrudan Türkiye’de dava açmak istiyorsa Türkiye’deki görev ve yetki kuralları ayrıca uygulanır.

Boşanma Davası Açıldıktan Sonra Ne Olur?

Boşanma davası açıldıktan sonra dosya ilgili mahkemeye tevzi edilir. Mahkeme dosya üzerinden ilk incelemesini yaparak tensip tutanağı düzenleyebilir ve yapılması gereken işlemleri belirleyebilir. Çekişmeli boşanmada dava dilekçesi karşı tarafa tebliğ edilir ve dilekçelerin karşılıklı verilmesi aşaması başlar. Ardından ön inceleme, tahkikat, sözlü yargılama ve karar aşamalarına geçilir. Anlaşmalı boşanmada ise mahkeme dosyayı ve protokolü inceleyerek duruşma günü belirler. Tarafların duruşmada bizzat dinlenmesi ve boşanma iradelerini açıklaması gerekir.

Boşanma Davası Hakkında Sık Sorulan Sorular

Boşanma davası için ilk nereye başvurulur?

Boşanma davası açmak için yetkili adliyedeki hukuk mahkemeleri tevzi bürosuna başvurulur. Dava dilekçesi ve ekleri sunularak gerekli harç ve gider avansı yatırılır. Dosya daha sonra ilgili aile mahkemesine tevzi edilir.

Boşanma davası her yerde açılabilir mi?

Hayır. Boşanma davası eşlerden birinin yerleşim yerindeki veya eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte oturdukları yerdeki görevli mahkemede açılabilir.

Boşanma davasına hangi mahkeme bakar?

Boşanma davalarına aile mahkemesi bakar. Bağımsız aile mahkemesinin bulunmadığı yerlerde dava, aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesinde görülür.

Boşanma davası davacının yaşadığı yerde açılabilir mi?

Davacının yaşadığı yer hukuken yerleşim yeri niteliğindeyse dava bu yerde açılabilir. Geçici olarak bulunulan bir yerin yerleşim yeri sayılıp sayılmayacağı somut koşullara göre değerlendirilir.

Boşanma davası davalının yaşadığı yerde açılabilir mi?

Evet. Türk Medeni Kanunu’nun 168. maddesi eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesini yetkili kabul ettiğinden dava, davalı eşin yerleşim yerinde de açılabilir.

Eşler farklı şehirlerde yaşıyorsa dava nerede açılır?

Dava eşlerden birinin yerleşim yerinde veya şartları bulunuyorsa eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte yaşadıkları yerde açılabilir.

Yanlış adliyede boşanma davası açılırsa ne olur?

Davalı süresi içinde yetki itirazında bulunursa mahkeme yetkisizlik kararı verebilir. Dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi için gerekli işlemlerin süresinde yapılması gerekir. Bu durum davanın uzamasına neden olabilir.

Boşanma davası internetten açılabilir mi?

UYAP üzerinden dava açılması, sistemin kabul ettiği elektronik imza yöntemlerinin ve diğer teknik şartların sağlanmasına bağlıdır. Yalnızca e-Devlet şifresiyle sisteme girmek, her durumda elektronik dava açmak için yeterli olmayabilir.

Anlaşmalı boşanmada eşlerin duruşmaya gitmesi gerekir mi?

Evet. Anlaşmalı boşanmada hâkimin tarafları bizzat dinleyerek boşanma iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi gerekir. Avukat bulunması bu zorunluluğu ortadan kaldırmaz.

Boşanma davası açmak için avukat zorunlu mudur?

Hayır. Kişiler boşanma davalarını kendileri açabilir. Ancak dava dilekçesi, deliller, yasal süreler ve talepler bakımından hukuki destek alınması hak kaybı riskinin azaltılmasına yardımcı olabilir.

Boşanma dilekçesi nereden alınır?

Boşanma dilekçesi, adliyeden veya bir kurumdan hazır form olarak alınan bir belge değildir; somut olayın koşullarına göre hazırlanması gerekir. Dilekçede bulunması gereken unsurlar ve örnek metinler için boşanma dilekçesi örneği sayfamızdan yararlanabilirsiniz.

Boşanma Davasının Açılacağı Yere İlişkin Genel Değerlendirme

Boşanma davasının doğru görevli ve yetkili mahkemede açılması, yargılamanın usul sorunları nedeniyle gecikmemesi açısından önemlidir. Görevli mahkeme aile mahkemesi; yetkili mahkeme ise eşlerden birinin yerleşim yeri veya eşlerin davadan önce son defa en az altı ay birlikte yaşadıkları yer mahkemesidir. Mahkeme seçimi yapılırken yalnızca resmî adres kaydı değil, tarafların fiilî yerleşim durumu, son ortak yaşam yeri ve varsa yabancılık unsuru birlikte değerlendirilmelidir. İstanbul’da boşanma ve aile hukuku alanında sunulan hukuki hizmetler hakkında bilgi almak için İstanbul boşanma avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.